Πανοραμική άποψη της συνοικίας Σόκια στην Τραπεζούντα. Nouri, O. Ιστορικό Αρχείο Προσφυγικού Ελληνισμού Δήμου Καλαμαριάς. Ταχυδρομική κάρτα. Τραπεζούντα 1900.

Η εικόνα αποτυπώνει πανοραμική άποψη της συνοικίας Σόκια στην Τραπεζούντα, πιθανότατα κατά την αυγή του 20ού αιώνα. Πρόκειται για τυπικό δείγμα αστικής φωτογραφικής απεικόνισης της εποχής, ενταγμένο στο πλαίσιο των ταχυδρομικών καρτών που κυκλοφορούσαν ευρέως στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και απεικόνιζαν τοπία ή αστικά κέντρα με στόχο την τουριστική ή αναμνηστική χρήση. Η Σόκια ήταν μία από τις ελληνικές συνοικίες της Τραπεζούντας, και στην εικόνα διακρίνονται χαρακτηριστικά της μικρασιατικής αρχιτεκτονικής: δίπατα σπίτια με κεραμοσκεπές, ξύλινα παραθυρόφυλλα, στενά δρομάκια και αυλές. Στο βάθος ξεχωρίζει ο κόλπος της Τραπεζούντας, στοιχείο που υπογραμμίζει τη γεωγραφική θέση της πόλης πάνω στον Εύξεινο Πόντο, η οποία για αιώνες της προσέδιδε στρατηγική σημασία και εμπορική ακμή.

Το φωτογραφικό έργο φέρει την υπογραφή του φωτογράφου Nouri O., ο οποίος δραστηριοποιήθηκε στον Πόντο και τη Μικρά Ασία στα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ού αιώνα. Ο Nouri O. υπήρξε ένας από τους Οθωμανούς φωτογράφους που καλλιέργησαν την τέχνη της φωτογραφίας με δυτικά πρότυπα, αξιοποιώντας τεχνικές ευρείας κυκλοφορίας, όπως η λιθογραφία σε καρτ-ποστάλ. Μέσα από τις λήψεις του αποτυπώθηκαν με εντυπωσιακή καθαρότητα οι πολυεθνοτικές και πολυθρησκευτικές κοινωνίες της Μικράς Ασίας, και ιδιαίτερα του Πόντου.

Η συγκεκριμένη κάρτα φέρει ταχυδρομική σφραγίδα και οθωμανική γραφή στο άνω μέρος, τεκμήριο της επίσημης γλώσσας του κράτους αλλά και της διάχυσης αυτών των απεικονίσεων τόσο στον οθωμανικό όσο και στον ευρωπαϊκό χώρο. Ανήκει στο Ιστορικό Αρχείο Προσφυγικού Ελληνισμού του Δήμου Καλαμαριάς, το οποίο διατηρεί ένα σπάνιο απόθεμα τεκμηρίων του μικρασιατικού ελληνισμού και αποτελεί πολύτιμη πηγή για τη μελέτη των κοινοτήτων που ξεριζώθηκαν με τη Μικρασιατική Καταστροφή και την ανταλλαγή πληθυσμών του 1923.